Credit Suisse-ov i UBS-ov izvještaj o bogatstvu “Global Wealth Report 2023” pokazao je da je nejednakost očigledna ne samo unutar zemalja, već i među samim nacijama širom Evrope. Izvještaj, koji je tretirao podatke iz 2022. godine, mjeri bogatstvo po odrasloj osobi u evropskim zemljama i u prosječnim i u medijalnim izrazima, naglašavajući ekonomske razlike.
Neto vrijednost ili “bogatstvo” definiše se kao vrijednost finansijske imovine plus stvarna imovina (uglavnom stambeni prostor, nekretnine) koju domaćinstva posjeduju, minus njihovi dugovi.
Švajcarska i Luksemburg prednjače na rang listi, sa najvišim srednjim bogatstvom po odrasloj osobi od 650.737 eura, odnosno, 556.458 eura, respektivno, što ih čini najbogatijim zemljama u Evropi. Ove brojke naglašavaju finansijsku robusnost ovih zemalja, što se može pripisati njihovom snažnom bankarskom sektoru, visokom nivou prihoda i povoljnoj ekonomskoj politici.
Island, Danska i Norveška takođe pokazuju izvanredne cifre bogatstva, sa prosječnim bogatstvom po odrasloj osobi od 473.210 eura, 389.320 eura i 365.943 eura, respektivno. Ove nordijske zemlje poznate su po visokom životnom standardu i opsežnim sistemima socijalne zaštite.
Među prvih pet evropskih ekonomija, bogatstvo po odrasloj osobi kretalo se od 210.228 eura u Italiji do 296.519 eura u Francuskoj, a slijedi Velika Britanija sa 287.543 eura.
Crna Gora na iznenađujuće visokoj poziciji
Prema ovim podacima, prosječno bogatstvo crnogorskog odraslog građanina iznosi 77.778 eura, što Crnu Goru pozicionira iznenađujuće visoko, s obzirom da zvanični podaci Eurostata pokazuje da je država tek na polovini evropskog prosjeka, po paritetu kupovne moći.
Crna Gora se tako našla ispred osam zemalja Evropske unije, uključujući i susjednu Hrvatsku.
Pogledajte kompletnu tabelu:
Nivo bogatstva niži u zemljama istočne Evrope i Balkana
Nasuprot bogatim zemljama, nekoliko istočnoevropskih zemalja pokazuje mnogo niže nivoe bogatstva po odrasloj osobi. Na primjer, izvještaji Litvanije, Slovačke i Mađarske imaju iznose od 66.041, 58.998 i 56.361 eura, respektivno.
Ove niže brojke naglašavaju ekonomske izazove sa kojima se ove zemlje suočavaju, uključujući niže plate i manje razvijena finansijska tržišta.
Na dnu grafikona, Bosna i Hercegovina i Turska imaju najniže prosječno bogatstvo po odrasloj osobi od 31.902 odnosno 16.693 eura.
Medijalno bogatstvo po odrasloj osobi
Medijalno bogatstvo je vjerovatno značajniji pokazatelj o imućnosti prosječne osobe, prema izvještaju.
Island je predvodio listu sa prosječnim medijalnim bogatstvom od 392.396 eura po odrasloj osobi. Luksemburg slijedi sa 342.559 eura.
Belgija je takođe visoko rangirana po ovom pokazatelju, sa 237.357 eura, što ukazuje na njenu stabilnu ekonomiju i dobro raspoređeno bogatstvo među njenom populacijom.
S druge strane, Turska ima najniže medijalno bogatstvo po odrasloj osobi od 5.212 eura, što ilustruje značajne ekonomske izazove i nejednakosti. Ostale zemlje sa niskim srednjim bogatstvom uključuju Srbiju (15.633 eura) i Bosnu i Hercegovinu (15.654 eura), što odražava tekuće ekonomske borbe i niži životni standard.
Crna Gora i po ovom parametru ima odličan rezultat, sa iznosom od 41.252 eura.
Podaci o medijalnom bogatstvu naglašavaju različite ekonomske pejzaže unutar Evrope, pri čemu zemlje Sjeverne i Zapadne Evrope generalno pokazuju veće nivoe bogatstva u poređenju sa zemljama iz južne i istočne Europe.
Švajcarska: Iskrivljena raspodjela bogatstva
Detaljno poređenje prosječnog i medijalnog bogatstva po odrasloj osobi u različitim evropskim zemljama odražava značajne razlike na nacionalnom nivou. Na primjer, u Švajcarskoj je prosječno bogatstvo po odrasloj osobi impresivnih 650.737 eura, dok je srednje bogatstvo mnogo niže i iznosi 158.930 eura. Ova ogromna razlika ukazuje na značajnu zakrivljenost u raspodjeli bogatstva, gdje mali dio stanovništva drži ogroman udio ukupnog bogatstva zemlje.
Kako se porede rasponi raspodjele bogatstva?
Gledajući distribuciju bogatstva u evropskim zemljama, podaci pokazuju značajne varijacije u procentu odraslih koji spadaju u različite raspone bogatstva, odražavajući ekonomske nejednakosti i razlike u finansijskoj stabilnosti među nacijama.
Njemačka, vodeća ekonomija u Evropi, pokazuje da samo 10% njenog odraslog stanovništva ima bogatstvo ispod 10.000 dolara (9.497 eura), sa značajnih 46,1% u rasponu od 10.000 do 100.000 dolara (9.497-94.970 eura) i takođe respektabilnih 40% u $100,000-$1 milion (€94,970-€949,700).
Nasuprot tome, Turska se ističe sa zapanjujućih 70,6% odraslih koji posjeduju manje od 10.000 dolara bogatstva, što je najveći postotak na tabeli.
Zemlje poput Luksemburga i Švajcarske pokazuju snažno finansijsko zdravlje, sa više od polovine njihove populacije u rasponu od 100.000 do milion dolara.
Na drugom kraju spektra, istočnoevropske zemlje poput Rumunije, Bugarske i Letonije pokazuju veći procenat stanovništva sa bogatstvom ispod 10.000 dolara, otprilike jedna od tri osobe.
